فرسودگی شغلی و ناامیدی در کشاورزان استان لرستان

به گزارش اخبار توسعه، آقای افشین بختیاری رمضانی دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی بهداشت حرفه ای و ایمنی کار 140211162001 می‌باشند. از سوابق پژوهشی ایشان دو پوستر تحت عنوان بررسی تاثیر شدت روشنایی بر بار کار ذهنی کارمندان و خستگی بصری (مطالعه موردی : کارکنان یک دانشگاه علوم پزشکی) و بررسی تطبیقی تست های پله برای تعیین ظرفیت کار فیزیکی در  چهارمین همایش بین المللی و پنجمین همایش دوسالانه ارگونومی ایران می‌باشد.

به عنوان دانشجوی بهداشت حرفه ای پرداختن به مخاطرات رواشناختی مشاغل که نسبت به سایر عوامل مخاطره آمیز محیط کار و اثرات آن‌ها بر سلامت جامعه‌ی کاری کمتر پرداخته شده و همچنین علاقه مندی به موضوعات روانشناختی در این حیطه دلایل انتخاب چنین موضوعی بود. در این پژوهش خانم آزاده اشتری نژاد دانشیار سم شناسی و داروشناسی گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای در دانشکده بهداشت و مرکز تحقیقات آلودگی هوا دانشگاه علوم پزشکی ایران به عنوان استاد راهنما و خانم مهرپرور و شمس به عنوان همکاران شرکت داشتند.

این پژوهش در رابطه با اثرات عوامل روانشناختی فرسودگی شغلی و ناامیدی کشاورزان استان لرستان  و اثرات عوامل دموگرافیکی چون سن، محل سکونت، سطح تحصیلات کشاورزان و وضعیت تاهل و مصرف یا عدم مصرف سیگار بر این عوامل شناختی متمرکز می‌باشد، از دلایل انتخاب شغل کشاورزی در استان لرستان این بود که بخش قابل توجهی از ساکنان این استان بدلیل شرایط جغرافیایی و اقلیمی متنوع، مشغول به حرفه‌ی کشاورزی می‌باشند و طبق آمار کشوری حدود ۱۱۲ هزار نفر در استان لرستان در بخش کشاورزی فعالیت دارند همچنین، استان لرستان در تولید حبوبات و انجیر سیاه، رتبه‌ی برتر کشوری را نیز به خود اختصاص داده ‌است. ارزش اقتصادی تولیدات کشاورزی لرستان سالانه حدود 92 هزار میلیارد تومان برآورد می‌شود.بنابراین بررسی و توجه به مسائل روانشناختی که موثر بر عملکرد شغلی کشاورزان که بخش مهمی از مشاغل استان لرستان را تشکیل می‌دهند حائز اهمیت می‌باشد. نوآوری این پژوهش  تمرکز بر یک گروه شغلی خاص و کمتر بررسی‌شده یعنی کشاورزان می‌باشد، در حالی که فرسودگی شغلی در مشاغل دیگر مانند پزشکی یا معلمی به وفور بررسی شده است، تحقیقات درباره سلامت روان کشاورزان در ایران، به ویژه در استان‌های خاص، بسیار محدود است. این تمرکز، داده‌های ارزشمندی را درباره وضعیت قشر زحمت‌کش کشاورز فراهم می‌کند که تاکنون مغفول مانده است.

این پژوهش می‌تواند علل و عوامل ناامیدی و خستگی مفرط و فرسودگی شغلی را در میان کشاورزان به دقت بررسی کند. همچنین کشاورزان به عنوان تولیدکنندگان موادغذایی موثر  بر تامین زنجیره غذایی زندگی روزمره جامعه می‌باشند، کشاورزان به عنوان تضمین کنندگان امنیت غذایی ، ستون فقرات تولید غذا در هر جامعه‌ای هستند. حمایت از آنها و کاهش فرسودگی شغلی‌شان به معنی تضمین پایداری تولید محصولات کشاورزی و امنیت غذایی برای کل جامعه است.به علاوه، ناامیدی و فرسودگی شغلی می‌تواند باعث مهاجرت گسترده از روستاها به شهرها شود. این مهاجرت به نوبه خود منجر به فشار بر زیرساخت‌های شهری و کاهش نیروی کار کشاورزی ‌شود.توجه به مسائل روان شناختی کشاورزان، می تواند منجر به رونق اقتصادی مناطق روستایی با توانمندسازی کشاورزان در حوزه‌ی اقتصاد محلی در مناطق روستایی شود‌ این امر به ایجاد شغل‌های جدید و کاهش فقر کمک می‌کند. با کاهش ناامیدی و فقر در میان کشاورزان، شاهد کاهش آسیب‌های اجتماعی مانند بزهکاری و اعتیاد خواهیم بود که به طور مستقیم با وضعیت اقتصادی و روانی جامعه مرتبط می‌باشد.بنابراین بروز مشکلاتی چون فرسودگی و ناامیدی از آینده،دارای ابعاد فراگیری هست و پی بردن و توجه به آن ها از بروز چنین مشکلاتی در جامعه جلوگیری می‌کند.

با توجه پیامد‌های ذکر شد،  آگاه سازی در مورد عدم توجه به مسائل روان شناختی کشاورزان می‌تواند در کاهش هزینه های ناشی از وقوع چنین پیامدهایی کارا بوده و اهمیت حمایت های بیشتر از این چنین طرح های پژوهشی را به مسئولین و متولیان امور پژوهشی بیان نماید.