عقبماندگی تکنولوژیک ۱۰ ساله در صورت تداوم شرایط فعلی
اخبار توسعه- حمید بابادی نیا، عضو هیئت مدیره و رئیس کمیسیون شبکه سازمان درباره خسارتهای وارد شده به شرکتهای فعال در حوزه شبکه، گفت: در ماههای اخیر، اکوسیستم زیرساخت و شبکه کشور با یک «بحران هزینهای دوطرفه» مواجه شده است. از یک سو درآمدها به دلیل توقف پروژههای توسعهای بین ۳۰ تا ۷۰ درصد افت داشته و از سوی دیگر، هزینههای عملیاتی به دلیل اختلالات، به شدت افزایش یافته است.
به گفته او یکی از مهمترین مشکلات تضعیف توافقنامه سطح خدمات (SLA) است. بر این اساس اختلال در مسیریابی (Routing) و افزایش نرخPacket Loss ، شرکتها را در برابر مشتریان سازمانی با جریمههای ناشی از نقض SLA مواجه کرده است.
بابدینیا ادامه داد: هزینههای پنهان نگهداری یکی دیگر از مشکلات امروزه اکوسیستم زیرساخت و شبکه است. طبق استانداردهای ITIL، عدم دسترسی به مخازن (Repositories) اصلی و سرورهای بهروزرسانی امنیتی، ریسک نفوذ را تا ۴۰ درصد افزایش میدهد. شرکتهای ایرانی اکنون ناچارند برای دور زدن محدودیتها جهت دریافت یک پچ ساده امنیتی، چندین برابر حالت استاندارد زمان و هزینه انسانی صرف کنند.
همچنین به گفته رئیس کمیسیون شبکه سازمان نظام صنفی رایانهای استان تهران به دلیل ابهام در چشمانداز اینترنت، نرخ بازگشت سرمایه (ROI) در پروژههای دیتاسنتر و کلود از بازه استاندارد ۳ ساله به بیش از ۶ سال رسیده که عملاً توجیه اقتصادی پروژهها را از بین برده است.
تعدیل پنهان
او در ادامه در پاسخ به سوالی درباره تعدیل نیرو در شرکتهای فعال در بخش شبکه و زیرساخت، تصریح کرد: پدیده فعلی در صنعت شبکه کشور، فراتر از یک تعدیل نیروی ساده، یک «تخلیه ژنتیکی تخصص» است. ما در حوزه شبکه و زیرساخت با بحران Cost of Replacement (هزینه جایگزینی) روبرو هستیم. یک مشکل مهم شکاف مهارتی (Skill Gap) است؛ تربیت یک مهندس ارشد در حوزههایی مثل CCNP یا متخصصین Virtualization و DevOps، به طور متوسط به ۵ تا ۷ سال زمان و سرمایهگذاری ارزی سنگینی نیاز دارد. خروج این نیروها یعنی نابودی سرمایهای که ارزش ریالی آن برای هر نفر معادل میلیاردها تومان آموزش و تجربه است.
عضو هیئت مدیره نصر تهران همچنین درباره مهاجرت خاموش در این بخش گفت: بسیاری از شرکتها برای حفظ بقا، به «تعدیل پنهان» روی آوردهاند؛ یعنی کاهش مزایای رفاهی و توقف ارتقای شغلی، که نتیجه آن کاهش انگیزه و در نهایت خروج خودخواسته نیروهای کلیدی است. طبق پایشهای صنفی، نرخ تمایل به مهاجرت در لایههای تکنسین ارشد و معماران شبکه به مرز هشدار رسیده که این امر پایداری زیرساختهای حیاتی کشور در آینده را با تهدید جدی مواجه میکند.
بابادینیا با بیان اینکه صنعت شبکه اکنون درگیر «فرسودگی تکنولوژیک زیر سایه انزوا» است، مهمترین چالشهای این بخش را در سه محور دستهبندی کرد و گفت: اولین چالش عدم قطعیت در تامین تجهیزات است. شبکه یک موجود زنده است و نیاز به نوسازی سختافزاری دارد. اختلال در زنجیره تامین و نوسانات ارزی باعث شده تجهیزات حیاتی شبکه با قیمتی بسیار بالاتر از قیمت جهانی به دست شرکتها برسد.
به گفته او چالش دوم واگرایی از استانداردهای جهانی است. محدودیت در تعامل با Tier-۱ Providerها و اختلال در Routing بینالمللی، باعث شده شبکه ایران به جای اتصال ارگانیک به اینترنت جهانی، به سمت یک ساختار «جزیرهای» حرکت کند که هزینه تبادل داده را به شدت بالا میبرد.
عضو هیئت مدیره و رئیس کمیسیون شبکه سازمان نظام صنفی رایانهای استان تهران، چالش سوم را تضعیف لایه دفاعی عنوان کرد و گفت: امنیت سایبری تابعی از پایداری شبکه است. وقتی پایداری لینکها و دسترسی به ابزارهای مانیتورینگ بینالمللی مختل شود، سطح حمله (Attack Surface) گسترش مییابد.
او در پایان تاکید کرد که اگر راهبردها به سمت «ثبات پیشبینیپذیر» حرکت نکند، شرکتهای حوزه شبکه از نقش «توسعهدهنده زیرساخت» به «اپراتورهای تعمیر و نگهداری تجهیزات فرسوده» تنزل پیدا خواهند کرد. چشمانداز ما در صورت تداوم وضعیت فعلی، رسیدن به یک عقبماندگی تکنولوژیک ۱۰ ساله نسبت به کشورهای منطقه است که جبران آن در دنیای پرسرعت فناوری، تقریباً غیرممکن خواهد بود.