فروش تیپیکو ۷۰ درصد افزایش یافت/ هشدار نسبت به کمبود ۸۰۰ قلم دارو
اخبار توسعه– همزمان با سالروز حضور شرکت سرمایهگذاری دارویی تأمین (تیپیکو) در بورس تهران، زنگ آغاز معاملات روز یکشنبه ۷ دی ماه به دست ناشر سهام تیپیکو، محمد نادریعلیزاده، مدیرعامل شرکت سرمایهگذاری دارویی تامین نواخته شد. در ادامه این مراسم طبق روال مراسم «یکشنبه- یک ناشر» نشست خبری مدیرعامل این شرکت به میزبانی بورس تهران برگزار شد.
ارزش ۴ میلیارد دلاری بازار دارو در ایران
محمد نادریعلیزاده، مدیرعامل شرکت سرمایهگذاری دارویی تأمین (تیپیکو) در ابتدای این مراسم در مورد بازار دارویی جهان و ایران، گفت: پیشبینی میشود بازار دارویی جهان در سال ۲۰۳۰ با رشد مرکب حدود ۶.۱ درصد به ۲۳۰۰ میلیارد دلار برسد. بازار دارویی ایران نیز با رشد مرکب ۴.۴ درصد، هماکنون ۴ میلیارد دلار ارزش دارد.
وی با اشاره به نظام دارویی «ژنریک» در کشور افزود: اگر این نظام در کشور اجرا نمیشد و ما مانند برخی کشورهای حاشیه خلیج فارس از نظام «برند» پیروی میکردیم، بازار دارویی کشور چندین برابر وضعیت فعلی بود. به طور مثال، بازار دارویی امارات متحده عربی با جمعیتی زیر ۱۰ میلیون نفر، برابر با بازار دارویی ایران است.
ورود تیپیکو به بورس در سال ۱۳۹۲
مدیرعامل تیپیکو در ادامه در مورد صنعت دارو در ایران، گفت: ایران ۲۲۰ شرکت تولیدکننده داروی انسانی، ۷۰ شرکت سازنده مواد اولیه، ۳۸۰۰ داروی رسمی در فهرست دارویی کشور (IDL)، ۶۰ شرکت پخش سراسری و حدود ۱۷ هزار داروخانه دارد.
وی در مورد این شرکت نیز گفت: شرکت سرمایهگذاری دارویی تأمین در سال ۱۳۸۲ به عنوان یک شرکت خصوصی تأسیس شد و سهام این شرکت برای نخستین بار در سال ۱۳۹۲ در بورس عرضه شد و آخرین افزایش سرمایه آن در سال ۱۳۹۹ به میزان ۱۱۰۰ میلیارد تومان انجام گرفت.
بازدهی تیپیکو بالاتر از بازار سرمایه
مدیرعامل تیپیکو با اشاره غیرمستقیم به مقایسههای رایج و بعضاً سیاسیشده با ارقام بزرگ گذشته، تأکید کرد: ارزشسازی در تیپیکو نه حاصل فضاسازی، بلکه نتیجه انضباط مالی، انتخاب دارایی هدفمند و مدیریت فعال شرکتهای زیرمجموعه بوده است. بنابراین بر اساس دادههای ارائهشده، بازدهی سرمایهگذاری تیپیکو به حدود ۱۶۸ درصد رسید، در حالی که بازده شاخص کل بورس در دوره مشابه حدود ۱۴۰ درصد بود. در گروه دارویی نیز عمدتاً بازدهها نزدیک به ۱۰۰ درصد ثبت شدهاند.
نادریعلیزاده افزود: این اختلاف نشان میدهد بازدهی شرکت نه صرفاً همجهت با بازار، بلکه در بسیاری از مقاطع بالاتر از شاخص و با ریسک کنترلشدهتر محقق شده است.
جهش فروش و سود در تیپیکو
مدیرعامل تیپیکو با تشریح عملکرد عملیاتی شرکت به رشد ۱۴۸ درصدی فروش اشاره کرد و گفت: افزایش ۷۰ درصدی سود فروش، رشد ۴۵ درصدی سودآوری گروه تا حدود ۵ همت نیز از اهم اطلاعات این شرکت است.
به گفته نادریعلیزاده، عامل اصلی این جهش، تغییر هدفمند سبد محصولات و تمرکز بر اقلام با حاشیه سود بالاتر بوده است.
عملکرد تیپیکو در جنگ ۱۲ روزه
مدیرعامل شرکت سرمایهگذاری دارویی تأمین با اشاره به عملکرد تیپیکو در طول جنگ ۱۲ روزه، گفت: از روز اول، کلیه همکاران در ۲۴ شرکت تابعه فعال بودند. با دریافت فهرستی ۸۳ قلمی از سازمان غذا و دارو، برنامه تولید واحدی در سراسر کشور اجرا شد و در تامین این محصولات حیاتی، هیچ کمبودی در هیچ نقطه از کشور ایجاد نشد.
وی افزود: با توجه به سفرهای داخلی و افزایش جمعیت در برخی استانها، لجستیک و ذخایر دارویی به سمت استانهای مهمانپذیر شیفت داده شد. روزانه ۱۷ هزار داروخانه در سراسر کشور توسط همکاران ما ویزیت میشد تا از تابآوری نظام دارویی اطمینان حاصل شود. همچنین سامانهای در تیپیکو فعال شد تا هرگونه گزارش کمبود، سریعاً پیگیری و رفع شود.
چالشهای مهم صنعت داروسازی
مدیرعامل تیپیکو مهمترین چالشهای صنعت داروسازی کشور را به این شرح توضیح داد:
۱. مطالبات معوق از وزارت بهداشت: حدود ۱۳ همت مطالبه از دانشگاههای علوم پزشکی که ۹ همت آن سررسید شده است.
۲.مشکلات ارزی: هم در تخصیص و هم در انتقال ارز با کندی و اهمال مواجه هستیم. این موضوع باعث شده تقریباً سه تا چهار ماه است که بسیاری از شرکتهای داروسازی نتوانند حوالههای ارزی خود را دریافت یا سوئیفت کنند و مواد اولیه تأمین نشود. هشدار اخیر مدیرکل امور دارو درباره کمبود ۸۰۰ قلم دارو، زنگ خطری جدی است که اگر به موقع رسیدگی نشود، در ماههای آتی با مشکلات بزرگی در زنجیره تأمین دارو مواجه خواهیم شد.
۳.کمبود داروهای مخدر و آرامبخش (نارکوتیک): به دلیل سیاستهای اجرا شده در افغانستان، کشفیات این مواد در کشور به شدت کاهش یافته است. باید تدابیری برای واردات یا کشت کنترلشده در کشور اندیشیده شود تا از کمبود این داروها که عمدتاً در مراکز ترک اعتیاد و بیمارستانها استفاده میشوند و میتوانند معضلات اجتماعی و درمانی ایجاد کنند، جلوگیری شود.
کمبود داروهای مخدر برای کاربرد پزشکی
مدیرعامل تیپیکو همچنین به کمبود داروهای مخدر پزشکی اشاره کرد و افزود: بهدلیل سیاستهای اعمالشده در کشور افغانستان، میزان کشفیات مواد اولیه مخدر بهشدت کاهش یافته و این موضوع میتواند منجر به کمبود داروهایی شود که عمدتاً در مراکز ترک اعتیاد مصرف میشوند و تبعات اجتماعی به همراه دارد.
نادری با بیان اینکه نیاز سالانه صنایع دارویی کشور به تریاک بیش از ۱۴۰۰ تا ۱۵۰۰ تن است، گفت: در حالی که میزان تأمینشده تاکنون کمتر از ۳۰۰ تن بوده و این شکاف باید از طریق واردات رسمی یا کشت کنترلشده جبران شود.
وی در توضیح کشت کنترلشده افزود: منظور از کشت، کشت گیاهانی است که بهصورت مستقیم قابلیت استخراج مواد مخدر ندارند و تنها در فرآیندهای صنعتی و شیمیایی در کارخانههای داروسازی میتوان موادی مانند مورفین از آنها استخراج کرد. در همین راستا، یکی از شرکتهای تابعه تیپیکو مجوز کشت بذر را دریافت کرده و این طرح از بهار سال آینده اجرایی خواهد شد.
مدیرعامل تیپیکو در ادامه به تغییر سیاستهای ارزی در حوزه دارو اشاره کرد و گفت: حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی و جایگزینی آن با ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی در قالب «طرح دارو» باعث افزایش قابل توجه هزینهها شده است. برای سال ۱۴۰۴ حدود ۲ میلیارد دلار ارز ترجیحی در بودجه پیشبینی شده که در صورت تغییر مبنای محاسبه، میتواند بیش از ۱۱۰ هزار میلیارد تومان به اندازه بازار داروی کشور اضافه کند.
نادری با تأکید بر افزایش نیاز به سرمایه در گردش گفت: تنها با احتساب اختلاف نرخ ارز، شرکتهای دارویی حداقل به ۱۰ هزار میلیارد تومان سرمایه در گردش بیشتر برای تأمین مواد اولیه نیاز خواهند داشت و این فشار بهویژه بر شرکتهایی که وابستگی بیشتری به ارز ترجیحی دارند، شدیدتر خواهد بود.
وی نبود فرماندهی واحد در نظام دارویی کشور را از مشکلات اساسی دانست و اظهار کرد: سازمان غذا و دارو مسئول تأمین دارو است، اما نه منابع مالی در اختیار دارد و نه اختیار ارزی؛ در حالی که تخصیص ارز با بانک مرکزی، انتقال ارز با شرکت نیکو و سیاستگذاری با چند وزارتخانه مختلف انجام میشود.
بدهی ۵٠٠ میلیون دلاری وزارت نفت به صنایع دارویی
مدیرعامل تیپیکو با اشاره به مشکلات انتقال ارز تصریح کرد: از مردادماه امسال و همزمان با تشدید محدودیتها، انتقال ارز با مشکل جدی مواجه شده و طبق برآوردها حدود ۵۰۰ میلیون دلار از منابع ارزی شرکتها در اختیار شرکت نیکو باقی مانده و منتقل نشده است؛ این در حالی است که ریال این ارزها پرداخت شده و هزینه مالی آن نیز بر شرکتها تحمیل شده است.
نادری در پایان تأکید کرد: صنعت داروسازی کشور در انتظار اعلام شفاف و قطعی سیاستهای دولت در حوزه ارز و دارو است تا بتواند برای آینده برنامهریزی کند.
